رئیس گروه محیطزیست و آبهای غیرمتعارف شرکت مدیریت منابع آب ایران، در گفتوگو با شبکه خبری آب ایران:

اصغر جهانی، رئیس گروه محیطزیست و آبهای غیرمتعارف شرکت مدیریت منابع آب ایران، در گفتوگو با خبرنگار شبکه خبری آب ایران با اشاره به نقش بنیادین آب در توسعه کشور، امنیت غذایی و حفظ بهداشت عمومی، اظهار کرد: آب تنها یک کالای اقتصادی نیست؛ بلکه تأمین پایدار و سالم آن، مستقیماً با سلامت جامعه و پایداری توسعه ارتباط دارد.
وی افزود: دستیابی به این اهداف، مستلزم اجرای دقیق اسناد بالادستی از جمله سند امنیت غذایی، سند راهبرد ملی بهبود کیفیت آب شرب، آیین نامه جلوگیری از آلودگی منابع آب، برنامه ایمنی آب و دیگر مقررات و برنامههای مرتبط است.
کمیت و کیفیت آب؛ دو رکن جداییناپذیر حکمرانی آب
جهانی با تأکید بر ضرورت مدیریت بههمپیوسته منابع آب گفت: در مسیر استقرار حکمرانی مطلوب آب، نمیتوان کمیت و کیفیت منابع را جدا از یکدیگر دید. کاهش کیفیت آب، حتی در شرایطی که حجم قابلقبولی از منابع در دسترس باشد، میتواند تأمین آب شرب و نیازهای بهداشتی مردم را با چالش مواجه کند.
وی تغییرات اقلیمی و توسعه ناپایدار و نامتوازن را از مهمترین دغدغههای امروز بخش آب در جهان دانست و افزود: این عوامل علاوه بر کاهش یا تغییر الگوی منابع آب، بر کیفیت منابع، بهویژه منابع تأمین آب شرب، اثرگذار هستند.
رئیس گروه محیطزیست و آبهای غیرمتعارف شرکت مدیریت منابع آب ایران ادامه داد: افزایش ورود مواد مغذی به منابع آب سطحی، از جمله پیامدهای مهم این شرایط است که میتواند پدیده تغذیهگرایی را تشدید کند. در صورت کنترلنشدن این وضعیت، احتمال شکوفایی جلبکی، تغییر رنگ، بو و طعم آب افزایش مییابد.
ضرورت کنترل آلایندهها در حوضههای آبریز
جهانی با اشاره به قوانین و مقررات جاری و اسناد بالادستی موجود گفت: مدیریت و کنترل آلایندهها باید در مقیاس حوضه آبریز و با همکاری دستگاههای مسئول از جمله وزارتخانههای نیرو، جهاد کشاورزی، صمت، کشور، نفت، بهداشت و سازمان حفاظت محیطزیست دنبال شود.
وی خاطرنشان کرد: مدیریت مصرف کود و سموم کشاورزی، کنترل زهابهای کشاورزی، ساماندهی پسماندهای شهری، روستایی و دامی و همچنین مدیریت فاضلابهای شهری و روستایی، فاضلابهای صنعتی و آلاینده های معدنی، از مهمترین محورهای پیشگیری از افت کیفیت منابع آب به شمار میرود.
اولویتبندی ۵۷۷ روستای بالادست سدهای شرب
رئیس گروه محیطزیست و آبهای غیرمتعارف شرکت مدیریت منابع آب ایران درباره اقدامات انجامشده برای کنترل منابع آلاینده در بالادست سدهای شرب گفت: در حوزه معاونت آب و آبفای وزارت نیرو، از میان حدود هزار و ۲۰۰ روستای واقع در بالادست سدهای تأمینکننده آب شرب، ۵۷۷ روستا برای انجام مطالعات و اجرای طرحهای جمعآوری و تصفیه فاضلاب در اولویت قرار گرفتهاند.
وی افزود: بخشی از این طرحها اجرا شده است و اجرای سایر پروژهها نیز به تأمین اعتبار نیاز دارد.
اجرای برنامههای ایمنی آب و فاضلاب
جهانی همکاری مستمر با وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی برای اجرای برنامه ایمنی آب را از جمله اقدامات مهم شرکت مدیریت منابع آب ایران عنوان کرد و گفت: این برنامه از حوضه آبریز تا نقطه مصرف آب شرب را دربرمیگیرد و ممیزی برنامههای ایمنی آب در کارگروههای استانی نیز در حال انجام است.
وی افزود: همکاری در اجرای برنامه ایمنی فاضلاب نیز از دیگر محورهای مشترک با وزارت بهداشت است.
پیگیری مدیریت پسماند و ارزیابی زیستمحیطی طرحها
وی با اشاره به حضور فعال شرکت مدیریت منابع آب ایران در کارگروه ملی مدیریت پسماندها، اظهار کرد: اجرای طرحهای جمعآوری و مدیریت پسماندهای تولیدی در حوضههای آبریز سدهای شرب از مسیر این کارگروه پیگیری و نظارت میشود.
جهانی همچنین گفت: شرکت مدیریت منابع آب ایران در کمیته ارزیابی زیستمحیطی طرحهای تولیدی، صنعتی، معدنی، خدماتی و عمرانی حضور و نقش فعال داشته و به بیش از ۲۰۰ استعلام سازمان حفاظت محیطزیست در یک سال اخیر پاسخ داده است.
به گفته وی، بررسی آثار طرحهای صنعتی، معدنی، پتروشیمی و سایر طرحهای بزرگ بر کیفیت منابع آب، مصرف بهینه آب، بازچرخانی و استفاده از منابع آب نامتعارف، از موضوعات اصلی این بررسیهاست.
اخذ مجوز برای طرحهای بخش آب و تعیین تکلیف پروژههای فاقد مجوز
رئیس گروه محیطزیست و آبهای غیرمتعارف شرکت مدیریت منابع آب ایران از اخذ مجوز زیستمحیطی طرح های توسعه منابع آب در فرآیند دریافت مجوز ماده ۲۳ سازمان برنامه و بودجه خبر داد.
وی ادامه داد: همچنین در چارچوب تصویبنامه شماره ۱۸۸۰۹۲/ت۶۳۷۵۶هـ مورخ ۵ اسفند ۱۴۰۳ هیئت وزیران، وضعیت طرحهای تملک دارایی دارای پیشرفت فیزیکی بخش آب که فاقد مجوز زیستمحیطی بودند، از سوی سازمان حفاظت محیطزیست و با همکاری وزارت نیرو بررسی و تعیین تکلیف شد.
جهانی افزود: از ۳۴ طرح مشمول در بخش آب وزارت نیرو، ۳1 طرح تعیین تکلیف شدهاند و ادامه عملیات اجرایی این طرحها منوط به رعایت ملاحظات و الزامات زیستمحیطی گردید.
پایش کیفیت مخازن و مطالعات اثر تغییر اقلیم
وی تهیه گزارشهای دورهای و تحلیل نتایج آزمایشهای کیفیت آب مخازن سدهای شرب را از دیگر برنامههای مستمر شرکت مدیریت منابع آب ایران دانست و گفت: مطالعه اثرات تغییر اقلیم بر کیفیت منابع تأمین آب شرب نیز انجام شده است.
جهانی همچنین از انجام مطالعات روششناسی برای تعیین سهم منابع آلاینده واردشونده به مخازن سدهای شرب در سطح حوضههای آبریز خبر داد و افزود: این مطالعات میتواند مبنای دقیقتری برای شناسایی منشأ آلودگیها و طراحی اقدامات کنترلی فراهم کند.
توسعه سامانههای مدیریت کیفیت آب
وی با اشاره به اقدامات در دست اجرا گفت: مطالعات مربوط به بهبود کیفیت آب مخازن سدهای شرب با استفاده از روشهای زیستی، بیولوژیک و دیگر روشهای مناسب در حال انجام است و نشستها و سمینارهای تخصصی مرتبط نیز برگزار میشود.
رئیس گروه محیطزیست و آبهای غیرمتعارف شرکت مدیریت منابع آب ایران افزود: توسعه سامانه مدیریت کیفیت منابع آب در سطح ملی با عنوان «سامکاب» نیز در دستور کار قرار دارد. همچنین مطالعات پهنهبندی کیفیت آب منابع تأمین آب شرب سطحی در سطح ملی، بهصورت پایلوت و در راستای اجرای سند راهبرد ملی بهبود کیفیت آب شرب، در حال انجام است.
تشکیل کارگروههای کیفیت آب در ۹ حوضه آبریز
جهانی از شکلگیری کارگروههای مدیریت کیفیت منابع آب در ۹ حوضه آبریز شرکت مدیریت منابع آب ایران خبر داد و گفت: این کارگروهها در راستای اجرای نظامنامه کیفیت منابع آب ایجاد شدهاند و نقش مهمی در هماهنگی دستگاهها و پیگیری برنامههای حفاظت کیفی از منابع آب دارند.
وی عضویت در کارگروه ملی ارتقای فرهنگ حفاظت از محیطزیست، همکاری با کمیته پایش زیستی کیفیت آب شرب شرکت مهندسی آب و فاضلاب کشور و عضویت در کارگروه بازنگری استاندارد خروجی فاضلاب سازمان حفاظت محیطزیست را از دیگر اقدامات این شرکت برشمرد.
بررسی اثرات آبزیپروری بر کیفیت آب سدها
رئیس گروه محیطزیست و آبهای غیرمتعارف شرکت مدیریت منابع آب ایران در پایان گفت: نشست تخصصی مشترکی با سازمان شیلات ایران برای بررسی اثرات فعالیتهای آبزیپروری بر کیفیت آب دریاچه سدهای کشور برگزار شده است؛ موضوعی که با توجه به ضرورت حفاظت از منابع تأمین آب شرب، نیازمند پایش مستمر و اعمال ضوابط زیستمحیطی است.